پاسخ سوال نهم
روشنفکران پیشقراول بورژوازی و حامل عقلانیت آن بودند. این عقلانیت، که روشنفکران و بوژوازی را مشترک می کرد، بعدها دوگونه شد: ‏عقلانیت روشنفکران که به عقلانیتِ "معقولِ" افلاطونی شبیه بود یعنی بدنبال مسائل انتزاعی، همچون عدالت، بود و عقلانیت بورژوازی که به ‏عقلانیت "محسوسِ" ارسطویی شبیه بود.‏
تمامی سده های میانی صحنه ی مبارزه میان "معقول" افلاطونی و "محسوس" ارسطوئی بود با عقب نشینی انتزاع افلاطونی و پیروزی ‏‏"محسوس" ارسطویی بود که عصر جدید به هستی آمد. این جا خاستگاه اندیشه ی دموکراسی است، بر زمینه ی اندیشه ی افلاطون نمی ‏توانست دموکراسی به هستی بیاید، حال آن که بر زمینه ی فلسفه ی ارسطو است که نظریه ی مشروطه ی مبتنی بر قانون اساسی می تواند ‏ساخته شود.‏
اتوپیای "معقول" با پیشرفت تمدن و تکنولوژی دیگر نتوانست در برابر عقلانیت "محسوس" مقاومت کند و ناچار به واقعیت تسلیم شد. و این، ‏ریشه ی عقب نشینی روشنفکران در برابر سرمایه داری بود. یعنی ضعف درونی آنان بود که آنان را به سرمایه داری جذب کرد.‏
اکنون نیز در ایران مبارزه ی میان دو جناح اسلامی مبارزه ای است میان معقول افلاطونی و محسوس ارسطوئی. جدالِ میان خدایی منتقم و ‏بی ترحم، که همه ی کارها به اراده ی اوست با خدائی مشروطه طلب. پس عصر جدید ایران نیز نتیجه و میوه ی این جدال خواهد بود و نباید ‏به آن کم بها داد.‏

پاسخ سوال دوازدهم
گروه های اپوزیسیون نیز خود سازو کارهای قدرت را بوجود می آورند و در ذات این امر ایرادی نیست. حتا باید چنین باشد. باید دید از چه ‏زاویه ای به قدرت نگریسته می شود. قدرت به معنای رایج البته دام مهلکی خواهد بود ولی آزاداندیشان هم بدون قدرت نمی توانند با مخالفین ‏آزادی رو-در-رو شوند. گیرم که کیفیت و نوع قدرت متفاوت است. حتا ادبیات قدرت بزرگی است که باید به درستی از آن استفاده شود. ادبیات ‏آزادیخواه از مشروعیت حقوقیِ قدرت سیاسی ( یعنی از دموکراسی) دفاع می کند و همزمان، با ابزار انتقاد از ایستا شدن آن جلوگیری می کند.‏

پاسخ سوال های سیزدهم و چهاردهم
روشنفکران آزادیخواه در برخورد با جمهوری اسلامی و با قدرت های جهانی از روش شناسی یگانه ای سود می جویند. استقلال برای روشنفکر ‏آزادیخواه دارای سه بعد است. در رابطه با جمهوری اسلامی بعد ملی و بعد عقلی استقلال اهمیت بیشتر دارد و در رابطه با قدرت های جهانی ‏بعد سیاسی، ملی و ایدئولوژیک تواما اهمیت دارند. استقلال سیاسی از دولت های غربی برزمینه ی اتحاد مدرنیته ای با جوامع غربی عمل می ‏کند.‏
بیست و ششم ژوئن 2009‏