‏(حبل المتين، كلكته، شماره 48، سال چهارده، 3‏‎ ‎اوت 1906 / مرداد 1285)‏

مکتوب از بادکوبه

شهر بادکوبه چندی امن بود‏‎. ‎باز چند روز است که آثار شورش نمايان شد، عمله جات ‏کارخانه ی چلوار بافی حاجی زين العابدين آقا تقی اف از ايرانی و روسی و قزاقی دست از کار ‏کشيده در قونسول خانه ی دولت علّيه ی اسران پناه گزيده ملتجی به جناب آقا ميرزا ‏ابوالحسن خان معاضدالسلطنه قونسول ايران، که مجسمه ی دولت خواهی و وطن شناسی و ‏زير دست نوازی است، شده اند‏‎. ‎قونسول معظم اليه هم مشغول انجام كار آنهاست‎. ‎عملجات ‏ساير معادن نفط هم شورش کرده، دست از کار کشيده، پناه و التجاء به قونسول ايران آورده ‏اند‎. ‎در انجام کار آنها هم ساعی هستند‏‎. ‎شورش غريبی برپاست‏‎. ‎مظنونست که تمام عملجات ‏بادکوبه که متجاوز از صد هزار اند دست از کار بکشند، و کارخانجات را بند کنند‎. ‎شنيدم ‏تلگراف به رئيس مشورتخانه شده هنوز جوابی نيامده است‏‎.‎
جناب معاضدالسلطنه خانه ای از برای مدرسه ی انجمن خيريه ی ايرانيان در بادکوبه سالانه ‏به دو هزار منات کرايه کرده آقا ميرزا حسين خان مدير روزنامه ی كمال را هم برای اداره ی ‏مدرسه طلبيده، در اين مدرسه تعليم زبان فارسی و عربی و ترکی و فرانسوی و روسی و ‏انگليسی و مفدمات علوم جديده می شود‏‎. ‎و هشت درجه دارد، و اين انجمن و مدرسه به ‏سعی و کوشش جناب معاضدالسلطنه و همت تجار والا مقام ايرانی بر پای شده، مبلغ پانزده ‏هزار منات روسی، که هر کس بقدر همت خود داده، به جهت سرمايه و مخارج آن در بانک ‏جمع کرده اند‎. ‎خداوند متعال وجود اشخاص خير خواه وطن را در ملت ما زياد نمايد‎.‎
از قراری که شنيده ام قرائت خانه ای هم تشکيل خواهد داد‏
از درگاه حضرت لايزال توفيق و ترقی و عزت جناب معاضدالسلطنه مؤسس انجمن خيريه و ‏مدرسه آن و ساير تجار محترم معارف خواه و مشترکين آن بنای مقدس و اساس انسانيت را ‏مسئلت مي نماييم، و اميدواريم که از اين کارخانه ی آدم سازی آدم های کامل بيرون آمده ‏که مفيد به ملک و ملت خود شوند‎. ‎از صميم قلب تمام اعضای انجمن را تبري می گوييم.‏