در سال ۱۳۶۷به فرمان خميني ، رهبر رژيم سياه اسلامي ايران ، كشتار جمعي زندانيان سياسي آغاز شد . كشتاري كه از فرداي انقلاب شروع ، و بدون فقه ادامه داشت‌.
در عرض چند ماه‌، هزاران زنداني سياسيِ در بند را بدونِ سر و صدا كشتند و جسدشان را حتا به خانواده‌ها تحويل ندادند . ارقام دقيق كشتار تابستان و پائيز 67‌، و چگونگي اين كشتارها تا زماني كه رژيم جمهوري اسلامي پا برجاست ، روشن نخواهد شد ؛ مگر بخش‌هايي از آن كه به صورت مقاله و خاطرات ،  توسط جان بدر بردگان از اين سياه‌چال‌ها گفته و نوشته شده است.
هر ساله‌، در كشورهاي مختلف جهان ، براي گرامي داشت سال روز قتل عام زندانيان سياسي در ايران ، مراسم‌هاي مختلفي توسط كانون‌هاي مختلف « زندانيان سياسي ايران » ، برگزار مي‌شود . آن چه در زير مي‌خوانيد گزارش كوتاهي است از چند برنامه‌ي يادمان كه بدست ما رسيده است .
                                                                     
پاريس

روز شنبه 22 سپتامبر ، مراسم يادمان سيزدهمين سالروز قتل عام زندانيان سياسي‌، برگزار شد‌. اين برنامه با سخنان گوتاه مجري برنام، خانم « فخري زرشگه‌اي » ، آغاز شد ، سپس خلاصه‌اي از گزارش « يك سال ترور و سركوب در ايران » كه به دو زبان فرانسه و فارسي تهيه شده بود‌، به زبان فرانسه خوانده شد‌. كميته برگزاري مراسم در پايان گزارش خود‌، افكار عموميِ بين‌المللي و مجامع ايراني و خارجيٍ آزادي خواه و مدافع حقوق بشر را به مبارزه حول چهار محور فرا خوانده بود‌:
1 – آزادي تنمامي زندانيان سياسي‌- عقيدتي و از جمله بازداشت شدگان يك سال گذشته
2 – مبارزه براي لغو اعدام
3 – مبارزه براي لغو مجازات‌هاي سنگسار و قطع عضو
4 – طرح محاكمه سران رژيم در يك دادگاه بين‌المللي براي كشتارهاي 20 ساله‌ به ويژه قتل عام زندانيان سياسي در سال 67.
برنامه بعدي سرود و ترانه خواني توسط خانم سيما بود كه آقاي سعيدي با ساز، او را همراهي مي‌كرد . خاطرات تكان دهنده‌ي آقاي شهاب شكوهي‌، از شاهدانِ قتل عام‌هاي 67‌، برنامه‌ي بعدي بود‌، شكوهي سخن خود را از زمان اسارتش در زندان‌هاي شاه شروع و تا اسارت دوباره‌اش بدست دژخيمان رژيم اسلامي در سال 60 تا 61، و دستگيري دوباره‌اش در خانه‌ي تيمي در سال 62 تا سال 67 به پايان برد‌. (‌آقاي شكوهي به علت نداشتن ويزا‌، نتوانست در برنامه شركت كند و مجري برنامه نوشته‌ي ايشان را خواند‌)
در قسمت دوم برنامه سخنران برنامه‌، آقاي باقر مؤمني‌، صحبت خود را چنين شروع كرد : « در باره‌ي كشتار جمعي يا قتل عام زندانيان سياسي در ميانه ماه‌هاي مرداد تا مهر 67‌، اطلاعات و مشاهدات نسبتاً مفصلي تا امروز منتشر شده‌.. اما در باره‌ي چند نكته اساسي در اين مورد هنوز يا چيزي گفته نشده يا بسيار كم و سر بسته گفته شده‌…
به نظر نويسنده اين يك حادثه منحصر به فرد نبوده و قتل عام كساني كه عقيده‌اي مخالف حاكميت داشته در تاريخ معاصر ايران سابقه‌ي طولاني دارد‌… در اين رابطه به كشتار فرقه‌ي دموكرات توسط محمد رضا شاه‌، كشتار مجاهدين در 30 تير 60 و‌… او توضيح داد كه كشتارهاي بعد از انقلاب به دستور خميني صورت گرفته و به عنوان نمونه به نطق او اشاره كرد :
« و اما اشتباهي كه كرديم اين بود كه ما به طور انقلابي عمل نكرديم و مهلت داديم به اين قشرهاي فاسد‌.. اگر از روز اول به طور انقلابي عمل كرده بوديم و قلم تمام مطبوعات مزدور را شكسته بوديم و تمام مطبوعات فاسد را تعطيل مي‌كرديم و رؤساي آن‌ها را به محاكمه كشيده بوديم‌، حزب‌هاي فاسد را ممنوع اعلام كرده بوديم و رؤساي آن‌ها را به جزاي اعمال خودشان رسانده بوديم‌، و جوخه‌هاي دار را در ميدان‌هاي بزرگ برپا كرده بوديم و مفسدين و فاسدين را درو مي‌كرديم اين زحمت‌ها پيش نمي‌آمد‌. »

                                                                                                       آرش

سوئد
شهر مالمو در سوئد‌، امسال نيز در ادامه‌ي سنت چند ساله‌ي اخير خود‌، شاهد برگزاري مراسمي در بزرگداشت ياد انسان‌هاي قهرماني بود كه در تايستان سال 67‌، در جريان قتل‌عام جنايت‌كارانه‌ي زندانيان سياسي‌، جان باختند‌.
امسال كميته ي يادمانِ شهر مالمو‌، تصميم بر اين گرفته بود كه برنامه‌ي بزرگداشت عمدتاً به سخنراني شاهدان عيني و جان بدربردگانِ اعدام‌هاي سال 67‌، اختصاص داشته باشد‌. به همين منظور‌، از سه تن از زندانيان سياسيِ رژيم اسلامي‌، عفت فريبا ثابت‌، عفت ماهباز‌، جمشيد امري‌پور‌، براي سخنراني دعوت به عمل آمد‌. دو سخنران ديگر اين مراسم‌: حسين باقرزاده و خليقي بودند‌.
مراسم با يك دقيقه سكوت در بزرگداشت جانباختگان تابستان 67 و تمامي قربانيان رژيم جمهوري اسلامي آغاز شد‌. سپس قطعه شعري از محمد زهري بنام گلگشت دكلمه شد و به دنبال آن عفت ماهباز‌، به بيان بخشي از خاطرات خود از جريان قتل عام زندانيان سياسي پرداخت‌. عفت ماهباز در بخش ديگري از سخنان خود‌، به طرح تئوري‌هاي مختلف در مورد چرايي كشتار جمعي زندانيانِ سياسي در سال 67‌، و ديدگاه خود در اين رابطه پرداخت‌.
سخنران بعدي‌، آقاي حسين باقر زاده عضو هيئت مديره‌ي كميته‌ي ايراني حقوق بشر در لندن بود‌. ايشان با اشاره به فعاليت گسترده‌ي كميته ي ايراني حقوق بشر در رابطه با جمع‌آوري اسناد در مورد كشتار تابستان 67‌، اين جنايت را يك فاجعه‌ي بشري و يك عمل تروريستي ناميد‌. آقاي باقرزاده سپس باقرائت بخش‌هايي از فرمان خميني در مورد كشتار جمعي زندانيان سياسي‌، بر نقش مستقيم رهبران جمهوري اسلامي در اين كشتار و ضرورت برپايي يك دادگاه بين‌المللي براي رسيدگي به‌ آن تأكيد نمود‌.
مراسم با اجراي دو ترانه سرود به زبان كُردي و لُري ارامه يافت و پس از آن فريبا ثابت‌، به ايراد سخنرانمي پرداخت‌. فريبا ثابت سخنان خود را با پرداختن به اهميت و ضرورت تأكيد بر ارزش برابر همه‌ي قربانيانِ فاجعه‌ي تابستان 67‌، آغاز نمود و سپس به قرئت بخشي از جلد دوم كتابِ در حال انتشار خود بنام «‌يادهاي زندان‌» پرداخت‌. اين بخش از سخنان فريبا ثابت به شدت حاضرين را تحت تأثير قرار داد‌.
سخنران بعدي‌، آقاي خليقي بود‌. وي تأكيد كرد كه جنايات رژيم اسلامي از همان فرداي روي كار آمدن آن و با حمله به كُردستان آغاز شد‌. خليقي سپس با بر شمردن اعمال تروريستي رژيم جمهوري اسلامي در كُردستان و خارج از كشور‌، كشتار دسته جمعي زندانيان سياسي را نيز حركتي در ادامه‌ي تروريسم دولتيِ رژيم ناميد‌.
آخرين سخنرانِ مراسم‌، آقاي جمشيد امري‌پور بود كه با مروري به جنايات سلطنتي و شكنجه و كشتار زندانيان سياسي پس از كودتاي 28 مرداد‌، اعلام كرد كه فاجعه‌ي تابستان 67 و جنايات رژيم استبداديِ كنوني‌، در تداوم جنايات رژيم استبدادي پهلوي صورت گرفته و مي‌گيرد‌. وي سپس چنين نتيجه گيري كرد كه تنهتا راه مبارزه و جلوگيري از تكرار چنين فاجعه‌اي‌، اتحاد وسيع خلق عليخ استبدادِ رژيم ولايت فقيه مي‌باشد‌.
پايان بخش مراسم‌، قرائت قطع‌نامه و خواست‌هاي برگزار كنندگان مراسم بود‌. در اين قطع‌نامه بر خواست‌هاي زير تأكيد شده بود‌:
- افشاي تمامي جوانب جنايت تابستان 67 و محاكمه‌ي عاملين و آمرين اين جنايت‌!
- آزادي فوري و بي قيد و شرط كليه‌ي زندانيان سياسي عقيدتي‌!
- افشاي تمامي جوانب قتل‌هاي زنجيرهءاي و محاكمه‌ي عاملين و آمرين اين جنايات‌!
داريوش ارجمندي‌- مالمو