|
ویلیام باتلر ییتز (1939-1865 میلادی) شاعر، نمایش¬نامه¬نویس و نویسنده¬ی ایرلندی یکی از بزرگ¬ترین شاعران انگلیسی¬زبان قرن بیستم است. او کارش را با ترجمه و گردآوری¬ی داستان¬های ایرلندی آغاز کرد. حدود پنجاه مجموعه شعر دارد. یکی از ویژه¬گی¬های آثار او روح وطن¬پرستی است. ییتز جایزه¬ی نوبل در رشته¬ی ادبیات را در سال 1923 میلادی دریافت کرد. او در 13 ژوئن 1865 میلادی در دوبلین متولد شد. مادرش دختر یک تاجر موفق بود و پدرش یک وکیل که بعدها به نقاشی در سبک پیش¬رافائلی(1) پرداخت. والدین او پیرو شاخه¬ای از مذهب انگلیسی ـ ایرلندی¬ی پروتستان بودند. او نیز همین مذهب را برگزید. از آن¬جا که پروتستان¬ها یک اقلیت قدرت¬مند را در ایرلند تشکیل می¬دادند، از او انتظار می¬رفت که مذهبِ پروتستان را انتخاب کند. اما او از این کار سرباز ¬زد. در حقیقت او نمی¬توانست هیچ¬کدام از دو مذهب تاریخی¬ی ایرلند را بپذیرد؛ عقیده¬ی کاتولیک¬ها را قبول نداشت و دل¬بسته¬گی¬ی پروتستان¬ها به مادیات را نمی¬پذیرفت. او امیدوار بود که بتواند فرهنگی عمیق¬تر از کاتولیک یا پروتستان را ترویج دهد؛ فرهنگی که در ایرلند پنهان ریشه داشت و به¬ صورتِ گسترده¬ای در اسناد انسان¬شناسی¬، باقی¬مانده در رسم¬ها، آیین¬ها و مکان¬های مقدسِ ایرلند، خودنمایی می¬کرد. ویلیام در سال 1867 میلادی با خانواده¬اش به شهر لندن رفت . در سال 1881 میلادی به دوبلین مراجعت و تحصیل در مدرسه¬ی هنر متروپولیتن(2) را آغاز کرد؛ محلی که در آن شاعران و هنرمندان دیگر را ملاقات کرد. تناسخ، تماس با ارواح، تماس¬ِ بین دو دنیا، ماوراءالطبیعه و تصوف شرقی موضوع¬هایی بودند که او را مجذوب خود می¬کردند. او در سال 1886 میلادی لژ دوبلین انجمن هرمسی(3) را بنیاد گذاشت. نخستین اشعارش را تحت عنوان بازخوانی¬ی دانشگاه دوبلین(4) در سال 1885 منتشر کرد. در سال 1887 میلادی با خانواده¬اش به لندن برگشت و خودش را وقف نوشتن کرد. در آن¬جا مادام بلاواتسکی(5)، فیلسوف مشهورِ اندیشه های رمزی، را ملاقات کرد و به بخش سِری¬ی انجمن عرفانی¬ی او پیوست، اما کمی بعد درخواست انصراف کرد. سپس شروع به مطالعه¬ی کتاب¬هایِ ویلیام بلیک(6) و امانوئل سوئدنبرگ(7) در زمینه¬ی پیش¬گویی کرد. این مطالعات باعث ارتباط با افلاطونیان، نوافلاطونیان و کیمیاگران شد. در سال 1889 ویلیام عشق بزرگِ زنده¬گی¬اش ماودگون(8) را ملاقات کرد. یک هنرپیشه و انقلابی¬ی ایرلندی که بعدها تبدیل به زمین¬دار بزرگی شد. ماودگون در زنده¬گی¬ی ییتز نقش برجسته¬ای ایفاء کرد. به هرحال این زن در سال 1903 میلادی با سرگرد جان مک براید(9) ازدواج کرد. ییتز منظومه¬ی تراوای دیگری نه(10) را از این ناکامی الهام گرفت. داستان¬های فولکلوریک به عنوانِ قسمتی از تحقیق درباره ی تاریخِ ملی برایش جالب توجه بود. مطالعات¬اش هم¬راه با جرج راسل(11) و داگلاس هاید(12) درباره¬ی افسانه¬ها و داستان¬های ایرلندی در سال 1888 میلادی تحت عنوان پری و داستان¬های فولکلوریک کشاورزان ایرلندی(13) منتشر شد. ییتز اثری نیز برای بچه¬ها گرد¬آوری کرد که با عنوان افسانه¬های ایرلندی¬ی پریان(14) در سال 1892 میلادی انتشار یافت. در سال 1889 میلادی اثر شگفتی¬های اویسیم و اشعار دیگر(15) را نوشت که نگاهی به اسطوره¬شناسی¬ی ایرلندی است. در 1896 میلادی ویلیام به¬طور موقتی به زنده¬گی¬ی روستایی بازگشت. او انجمن ادبی¬ی ایرلند(16) را سروسامان داد و سپس انجمن ملی¬ی ادبی¬ی دوبلین(17) را به قصد ارتقای ادبیات نوین ایرلندی تأسیس کرد. در سال 1897 میلادی ایزابلا آگوستا(18) را ملاقات کرد؛ کسی که به اتفاقِ او تئاتر ادبی¬ی ایرلند(19) را بنیان گذاشت. ییتز تا آخر عمرش به¬عنوان مدیر در آن¬جا کار کرد و چندین نمایش¬نامه برای این تئاتر نوشت. معروف¬ترین این نمایش¬ها کاترین نی هولی¬هان(20) و سرزمینی از قلب آرزو(21) بودند. ییتز در سال 1913 چند ماهی را با اِزرا پاند، شاعر آمریکایی، در استون کُتیج و ساکسِس گذراند. در این مدت پاند نقش منشی و دستیار را برای او داشت. در اوایلِ سالِ 1917 میلادی ییتز یک برج سنگی¬ی متروکه¬ی دورانِ نورماندی به¬نامِ ثور بالیلی(22) را خریداری کرد. بعد از تعمیر ساختمان از آن به¬عنوانِ خانه¬ی تابستانی استفاده کرد. این برج بعدها به یک سمبل مرکزی در اشعارش بدل شد. در 1917 با جورجی هاید- لی(23) ازدواج کرد. در دوران ماه¬عسل جورجی نشان داد که چه¬گونه می¬تواند در امر نوشتن به او کمک کند. دفترچه¬ی یادداشتِ هم¬کاری¬ی آن¬ها اساسِ اثری شد به¬نامِ یک الهام(24)؛ که کتابی است در مورد ازدواج¬درمانی با چاشنی¬ی فلسفه¬ی اندیشه¬های رمزی. در زمان تشکیل دولت ایرلند در سال 1922 میلادی از او دعوت شد که به عضویت مجلس سنای ایرلند درآید. او پذیرفت و به مدت شش سال در این سمت خدمت کرد. در سال 1932 میلادی ییتز(25) آکادمی¬ی ادبیاتِ ایرلند را تاسیس کرد و در سالِ 1933 با فاشیست¬های پیراهن آبی¬ی دوبلین(26) هم¬کاری¬ی محدودی داشت. در سال¬های پایانی¬ی عمرش روی آخرین نسخه¬ی یک الهام کار کرد که تلاشی است برای طرح یک تئوری در موردِ شخصیت¬های مختلفِ بشری. آثار دفتر شعر آکسفورد(27) و اشعار نو(28) را نیز در این سال¬ها منتشر کرد. ییتز در 28 ژانویه¬ی سال 1939 میلادی در هتلی در شهر مِنتون در فرانسه چشم از جهان فرو بست و در همان محل به¬خاک سپرده شد، اما در سال 1948 جسدش به ایرلند منتقل شد و در حیاط کوچک یک کلیسای پروتستان در سلیگو(29) دوباره در دل خاک جای گرفت.
زیر نویس ها: 1- Pre-Raphaelite سبک نقاشی¬ای که در سال 1848 در انگلیس توسط هفت هنرمند ابداع شد. از آن¬جا که نقاشان این سبک برای تمرین بیشتر از روی آثار رافائل نقاشی می¬کردند تا طبیعت، این نام را به خود دادند. 2- این مدرسه در سال 1760 میلادی توسط انجمن سلطنتی¬ی دوبلین تاسیس شد. 3-The Dublin Lodge of the Hermetic Society The Dublin University Review 4--
5- عارف بزرگ روسی. (1891-1831 میلادی). او که از بزرگ¬ترین و شگفت¬انگیزترین چهره¬های قرن نوزدهم است، عرفانی را ترویج می¬کرد که از تبت سرچشمه می¬گرفت. 6- William Blake شاعر، نقاش، معتقد به رویابینی و گراورساز انگلیسی (1827-1757) است. او کتاب¬هایش را خود نقاشی و طراحی می¬کرد. مدتی عضو کلیسایی شد که پیرو فلسفه¬ی سوئدنبرگ بود. 7- Emmanuel Swedenborg عارف سوئدی (1772-1688 میلادی) که آثار بسیاری دارد. وی در انگلستان و آمریکا پیروانی بسیار داشت. 8- Maud Gonne هنرپیشه و فعال سیاسی¬ی ایرلندی (1953-1866میلادی) که گروه انقلابی¬ی دختران اِرین را تشکیل داد. 9- John MacBride سرگرد شورشی¬ی ایرلندی که در سال 1916 میلادی توسط دولت انگلیس اعدام شد. 10- No Second Troy 11- George Russell شاعر و نویسنده¬ی ایرلندی ( 1935-1867میلادی)؛ یکی از شخصیت¬های اصلی¬ی نهضتِ تجدید فرهنگ ایرلندی. 12- Douglas Hydeنویسنده و ملی¬گرای ایرلندی (1949-1860 میلادی) که مدرسه¬ی زبان ایرلندی (گالیک) را بنیان گذاشت. اولین رئیس¬جمهور ایرلند نیز بود(1938-1945 میلادی). 13- Fairy and Folk Tales of the Irish Peasantry Irish Fairy Tales 14- 15- The Wonderings Of Oisin And Other Poems The Irish Literary Society 16- The National Literary Society in Dublin 17- 18- Isabella Augusta Gregory. این بانوی ادیب و نمایش¬نامه¬نویس ایرلندی ( 1932-1852میلادی) نقش بزرگی در احیای ادبیات ایرلندی در قرن نوزدهم دارد. 19- The Irish Literary Theatre 20- Cathleen Ni Houlihan (1902) 21- The Land Of Heart's Desire (1894) 22- Thoor Ballyle 23- Georgie Hyde-Lee 24- A Vision (1925) The Irish Academy of Letters 25- 26- The Fascist Blueshirts in Dublin The Oxford Book Of Verse (1936) 27- 28- New Poems (1938) 29- شهرستان کوچکی در ساحل غربی¬ی ایرلند.
خواب مرگ کسی مرده است در جایی غریب؛ خواب دیده¬ام من دور از دست¬های یار و میخ¬ کرده بودند تخته¬ها را روی صورت زن کشاورزان آن دیار شگفت¬زده برجای گذاشته بودند او را در تنهایی و برآورده بودند تَلی از خاک و فراز آورده بودند صلیبی از دو تکه¬ی چوبی و سروهایی کاشته بودند در کنارش و رها کرده بودند او را زیر ستاره¬گان بی¬اعتنا تا من بسنجم این واژه¬ها را: او زیباتر بود از اولین عشق تو اما حالا آرمیده است زیر تخته¬ها.
مرگ نه بیم و نه امید حیوانی در حال مرگ مردی که پایان¬اش را نفس می¬کشید آمیزه¬ای از بیم و امید بارها مرده است بارها برخاسته است غرورِ بزرگِ مردی در ستیز با آدم¬کشان بازدم می¬دهد پوزخندی را. نفس¬های دمادم¬اش؛ مرگ را می¬شناسد؛ با جان¬اش؛ استخوان¬اش او مرگ را آفریده است.
زمانی که پیر هستی آن¬گاه که پیر و خاکستری هستی و خواب¬آلود و پذیرایِ آتشی، بردار این کتاب را و زمزمه کن، و در رؤیا ببین نگاه لطیفی را که چشمان¬ات زمانی داشت، و بسیاری مشتاقِ شادی¬ی افسون¬گر تو بودند از ژرفای سایه¬هاشان و مشتاقِ زیبایی¬ی تو بودند به عشق و دروغ لیک مردی دوست داشت روح مهاجر تو را و دوست داشت اندوه چهره¬ی دگرگون تو را و زانو زد در کنار پرتوی سوزان زمزمه کرد، اندوه کوچکی را: چه عشقِ نوشکفته¬ای و خرامید برفراز کوه¬ها و پنهان کرد صورتِ خود را در انبوه ستاره¬ها.
|